Khi tỷ giá đồng đô la tăng so với nội tệ điều gì sẽ xảy ra?

1.Vốn đầu tư nước ngoài

Nhà đầu tư nước ngoài mang đô la vào Việt Nam và bán đô la thành tiền Việt giá thấp để mang ra đầu tư và kinh doanh, khi cần thu đô la về nước lại bán tiền Việt để chuyển đô la về, tiền Việt mất giá, nhiều tiền Việt hơn mới mua được đô la như lúc mang vào Việt Nam để đầu tư. Nhẹ, họ mất 1 khúc. Nặng, họ hoà vốn. Hoà vốn là kinh doanh bao năm cũng coi như lỗ. Chưa nói mà lạm phát phi mã thì thà họ rút vốn, rút tiền về kiếm nơi khác, đất nước khác để họ đầu tư. Họ rút tiền, thị trường hụt tiền, chứng khoán lao dốc.

Trong tình huống ngược lại, đồng tiền Việt Nam được giá, tiền Việt mua được nhiều đô la hơn, vốn đầu tư sẽ kéo đến nhiều hơn, tiền vào, thị trường đi lên.

Nhà quản lý phải điều hành tiền tệ sao cho quân bình để tránh việc bơm hay rút tiền của nhà đầu tư nước ngoài để nền kinh tế tăng trưởng. Bởi tăng trưởng rất cần tiền.

2.Doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Doanh nghiệp nhập khẩu bán đô la giá thấp để sản xuất kinh doanh nhập khẩu, đến hạn trả nợ, giá đô la tăng, mua đô giá cao: Nhẹ, mất lãi. Nặng, phá sản. Lợi nhuận giảm, hay lỗ, giá cổ phiếu suy giảm, tài sản giảm. Vì vậy khi giá đô la tăng, họ sợ nên gom tiền mua để trả khi còn rẻ, khi cần và làm giá đô la tăng… lại ảnh hưởng đến vốn ngoại.

Doanh nghiệp xuất khẩu, giá đô tăng. Dùng tiền Việt mua đô để thanh toán hàng, hàng về, giá đô tăng, bán hàng, thu được nhiều tiền Việt hơn, giá tăng doanh thu và lợi nhuận, giá cổ phiếu tăng. Ngược lại hàng về giá đô la giảm, doanh nghiệp mua cao, bán cao. Bán cao, khó bán trong khi doanh nghiệp khác mua sau, giá rẻ hơn, bán dễ hơn và cũng làm ảnh hưởng đến kết quả kinh doanh cho từng doanh nghiệp và từng thời điểm trong đó nếu chủ doanh nghiệp phải quyền biến để cân bằng chi phí để cạnh tranh trên thương trường: giảm chi phí hay nâng chất lượng dịch vụ tuỳ chiến lược công ty và khả năng lãnh đạo.

Bắt đầu đau cái đầu chưa?

3.Điều hành của nhà nước

Khi tỷ giá tăng quá mức, ngưỡng cho phép, để bảo vệ doanh nghiệp nhập khẩu và đảm bảo dòng vốn nước ngoài không bị tháo lui, NHTW phải tìm cách làm sao cho đồng nội tệ giảm giá muốn vậy phải làm cho tiền Việt trên thị trường ít hơn bằng cách bán ra các tài sản: tín phiếu, trái phiếu để thu hồi tiền Việt về để cân bằng lại tỷ giá, ổn định thị trường, ổn định cho khối kinh doanh nội và ngoại. Không làm được, chính phủ sẽ bị mang tiếng và kêu gọi vốn ngoại khó.

Thu tiền về rồi nhưng chưa giảm được thì bước tiếp phải mua đô la để nâng cao tỷ lệ dự trữ quốc gia. Thị trường thiếu tiền, cổ phiếu lại lao dốc…

Nhà đầu tư cần theo dõi về các hoạt động điều hành tiền tệ của NHTW là vậy. Như vậy phải quan sát lãi suất, tỷ lệ dự trữ ngoại tệ, mua bán tài sản có giá…

Điều hành luôn là một công việc phức tạp, hiểu tạm như thế chứ trong chừng này chữ khó có thể tải hết ý.